رمان قاتلهای درستکار اثر اینگو شولتسه تنها داستانی دربارهی کتابفروش منزوی نیست؛ روایتی است از برخورد سرنوشت آدمی با یکی از مهمترین تحولات سیاسی قرن بیستم: فروپاشی آلمان شرقی و اتحاد دوباره دو آلمان.
قهرمان رمان، نوربرت پائولینی، مردی است که همه زندگیاش در کتابها خلاصه شده
است. او از کودکی در میان کتابها بزرگ شده، کتابفروش نسخههای قدیمی و نایاب است
و ترجیح میدهد از جهان سیاست و هیاهوی بیرون فاصله بگیرد. اما تاریخ به انتخابهای
فردی اعتنا نمیکند. با آغاز تحولات سال ۱۹۸۹، فروریختن دیوار برلین و اتحاد دو
آلمان، زندگی پائولینی نیز دگرگون میشود و ناچار است با جهانی روبهرو شود که دیگر
شباهتی به گذشته ندارد.
شولتسه در این رمان، علاوه بر روایت زندگی مردی شیفتهی کتاب، تصویری
زنده از جامعهی آلمان شرقی، محدودیتهای آن، امیدها و سرخوردگیهای پس از اتحاد،
و شکافهای فرهنگی و اجتماعی میان شرق و غرب ارائه میدهد. کتاب همچنین ادای دینی
است به ادبیات، کتابخوانی و جهانی که در آن کتابها نه صرفاً اشیا، بلکه بخشی از
هویت انسانها هستند.
قاتلهای درستکار رمانی چندلایه و هوشمندانه است که در آن مرز میان واقعیت و
روایت، نویسنده و شخصیت، و تاریخ و داستان بارها جابهجا میشود؛ اثری که هم برای
علاقهمندان ادبیات و هم برای کسانی که میخواهند تجربهی زیسته آلمان در سالهای
پایانی جنگ سرد را بهتر بشناسند، خواندنی و تأملبرانگیز است.
منتقدان آلمانی بارها به این نکته اشاره کردهاند که شولتسه
آگاهانه خواننده را به دام میاندازد. رمان با لحنی شبیه افسانهها و روایتهای
قرن نوزدهم آغاز میشود و زندگی پائولینی را همچون سرگذشت یک قهرمان دوستداشتنی
روایت میکند؛ اما در ادامه، لایههای تازهای آشکار میشوند که برداشت اولیهی
خواننده را زیر سؤال میبرند. به تعبیری شولتسه زمین یقین را از زیر پای خواننده میکشد.
سبد خرید شما خالی است.